Phân tích khổ thơ tứ bình trong bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu (có dàn ý và bài làm chi tiết)

Phân tích khổ thơ tứ bình trong bài Việt Bắc của Tố Hữu (có dàn ý và bài làm chi tiết)

Dàn ý chi tiết

1. Mở bài: giới thiệu tác giả, tác phẩm, khổ thơ:

– Tố Hữu là một trong những tác gia lớn và xuất sắc trong thời kì kháng chiến của nước ta. Trong số những tác phẩm thơ đó, nổi bật lên bài thơ Việt Bắc, được viết trong hoàn cảnh chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc thắng lợi. Để nhớ lại và trả lời cho tấm lòng người ở lại, Tố Hữu đã viết bài thơ Việt Bắc, đặc biệt ta nhớ tới khổ thơ tứ bình.

2. Thân bài: Hình ảnh thiên nhiên và con người thể hiện qua tâm tưởng của người ra đi.

– 2 câu thơ đầu:

+ điệp cấu trúc “ta về…” nhấn mạnh nỗi nhớ của người đi

+ hoa: chỉ thiên nhiên

* Bức tranh mùa đông:

+ “rừng xanh” màu xanh trù phú, bát ngát của thiên nhiên Việt Bắc

+ “đỏ tươi”: sắc đỏ nổi bật

+ đèo cao: hình ảnh thiên nhiên hiểm trở

* Bức tranh mùa xuân:

+ “trắng rừng”: sắc màu ngập tràn của những búp mơ non

+ “Chuốt” hành động tỉ mỉ, thành thạo của người lao động.

* Bức tranh mùa hè:

+ ve kêu: lấy âm thanh diễn tả sắc màu

+ “đổ vàng”: sắc màu mùa hè, chỉ sự đột ngột, bất ngờ

+ cô em gái:cách nói gần gũi, thương mến

* Bức tranh mùa thu:

+ rọi: hành động mạnh,những luồng ánh sáng rõ ràng

+ tiếng hát ân tình thủy chung: như một tiếng đồng vọng, dù khi đã sống trong thời bình vẫn luôn nhớ về những tháng ngày  gian lao,  vất vả.

* Nghệ thuật: thể thơ lục bát, ngôn ngữ đậm chất dân gian, giàu sức gợi, lời thơ ngọt ngào, đằm thắm thiết tha.

3. Kết bài:

Nêu suy nghĩ bản thân, khẳng định giá trị khổ thơ với toàn bài.

phan tich kho tho tu binh trong viet bac - Phân tích khổ thơ tứ bình trong bài thơ Việt Bắc của Tố Hữu (có dàn ý và bài làm chi tiết)

Phân tích khổ thơ tứ bình trong bài thơ Việt Bắc

Bài làm tham khảo

Tố Hữu là một trong những tác gia lớn và xuất sắc trong thời kì kháng chiến của nước ta. Trong số những tác phẩm thơ đó, nổi bật lên bài thơ Việt Bắc, được viết trong hoàn cảnh chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc thắng lợi. Để nhớ lại và trả lời cho tấm lòng người ở lại, Tố Hữu đã viết bài thơ Việt Bắc, đặc biệt ta nhớ tới khổ thơ tứ bình.

Xem thêm:  Bài viết về ngày 20/11 – Cô giáo của tôi

Nhớ về Việt Bắc, nhớ về những ngày tháng gian lao đã cùng nhau đồng lòng trải qua, Tố Hữu đã thay lời muốn nói trong giờ phút thiêng liêng lịch sử ấy, viết lên bài thơ Việt Bắc. Khi nỗi nhớ càng tha thiết, sâu nặng, chắc hẳn những sự vật, sự việc, con người hiện lên ngày càng rõ rệt hơn bao giờ hết, chẳng thế mà ngay từ đầu khổ thơ tứ bình đã mở ra một ý thơ rõ rệt:

Ta về mình có nhớ ta

Ta về ta nhớ những hoa cùng người

Mở đầu là câu hỏi tu từ quen thuộc, như một lời tự giãi bày đầy ý nhị, ngọt ngào. Tự hỏi, cũng tự giãi bày lòng mình đấy thôi, nhớ về chiến khu Việt Bắc là nhớ về những hình ảnh quen thuộc, “những hoa cùng người”, hoa có nghĩa là những gì tinh túy nhất, tươi đẹp nhất của thiên nhiên việt bắc, và hơn hết là nhớ về con người, con người cũng chính là vẻ đẹp tinh túy của đất trời. Từ đó mở ra trong khổ thơ cả một niềm nhớ, một niềm thương, hòa quyện đan cài giữa người và thiên nhiên tuyệt đẹp.

Rừng xanh hoa chuối đỏ tươi

Đèo cao nắng ánh dao gài thắt lưng

Đầu tiên khi nhớ về Việt Bắc, ta nhớ về một hình ảnh  rừng xanh,giữa bạt ngàn những tán lá xanh mướt và bạt ngàn khắp trốn. Tô điểm trong một gam màu khá trầm, là những sắc chuối “đỏ tươi”, một bức tranh mùa đông như được bật lên, tô điểm những búp chuối đỏ rực như những ngọn lửa, thắp sáng và sưởi ấm cả lòng người. Điểm tô cùng với thiên nhiên, đương nhiên không thiếu hình ảnh người dân lao động, trong thời chiến tranh, con người không chỉ anh dũng, mà còn hiên ngang bất khuất, dám chinh phục thiên nhiên, làm chủ đất nước. Hình ảnh đó thật đẹp, hiện diện ngay trong câu thơ  thứ hai, ánh dao gài trên thắt lưng như một vẻ đẹp của niềm hăng say lao động.

Xem thêm:  Soạn bài Người lái đò sông Đà lớp 12 hay đầy đủ nhất

Ngày xuân mơ nở trắng rừng

Nhớ người đan nón chuốt từng sợi giang.

Sau hình ảnh bức tranh mùa đông giữa núi rừng bạt ngàn trầm lặng nhưng không kém phần ấm áp của những búp chuối non. Thì ngay sau đó, hình ảnh thiên nhiên con người trong tiết trời mùa xuân lại hiện về trong tâm tưởng Tố Hữu, lần lượt như họa ra  trước mặt người xem. Có lẽ không gì đẹp và thanh khiết như mùa xuân, vì thế bắt ngay vào dòng thơ đầu tiên là hình ảnh những bông hoa mơ, tựa như những mầm sống đang khoe sắc, nở trắng cả một vùng trời bát ngát, khiến thanh sắc trở nên trong trẻo, tươi tắn. Người dân lao động, cần cù nhẫn nại, với hình ảnh tỉ mỉ, chuốt từng sợi giang, những hành động đơn giản, nhưng lặp đi lặp lại, tạo thành một khoảnh khắc đẹp vô cùng. Người dân lao động nơi đây không chỉ dũng cảm chinh phục thiên nhiên, mà còn cần cù chịu khó trong lao động, tỉ mỉ và khéo léo biết bao.

Ve kêu rừng phách đổ vàng

Nhớ cô em gái hái măng một mình

Tiếp đến là bức tranh mùa hè, độc đáo hơn hai bộ tứ bình trước, bức tranh này điểm thêm tiếng ve. Ve kêu là lấy âm  thanh để diễn tả hình ảnh, lấy tiếng ve như gọi về cả mùa hè, một hiệu ứng tuyệt đẹp như khiến cả “rừng phách đổ vàng” ngập tràn màu nắng. Đẹp biết bao nơi ấy lại có hình ảnh cô sơn nữ hiền hậu, tháo vát, đảm đang. Hình ảnh và tiếng gọi “em gái” nghe sao thân mật, dịu dàng quá, nhớ về nơi đây, nhớ em, cô em gái miền núi non ngày đêm chịu khó, như cô gái nào trong thơ Hồ Chí Minh với hình ảnh “cô em xóm núi xay ngô tối” hình ảnh con người lao dộng như tạc vào thiên nhiên, khiến ta yêu, ta mến.

Xem thêm:  Phát biểu cảm nghĩ về anh Khoai trong “Cây tre trăm đốt”

Rừng thu trăng rọi hòa bình

Nhớ ai tiếng hát ân tình thủy chung

Khép lại bộ tứ bình là dòng chảy từ đông sang xuân sang hạ về thu. Như một ẩn dụ bắt đầu khó khăn kết thúc bằng thắng lợi hòa bình. Đẹp vậy thay tiếng hát ai trong trẻo trong buổi hòa bình hôm ấy, rừng thu đẹp quá, nơi ánh trăng rọi xuống như chiếu khắp những luồng ánh sáng của hòa bình, cảnh vật như bừng sáng, tiếng hát như ngân nga mãi. Một lời ca thiết tha mà người nhớ lại chính như một sự đồng vọng trong những khổ thơ đầu.

Có lẽ đẹp nhất trong bài thơ là bộ tứ bình, lời ca ngân nga, tiếng hát vang vọng, một sự nhớ mong bổi hồi và tha thiết. Tố Hữu bằng việc sử dụng ngôn ngữ giản dị, đậm chất dân tộc, cùng thể thơ lục bát hết sức thành thạo đã vẽ lại cho người đọc một bức tranh  đủ âm thanh,ánh sáng màu sắc, con người và cảnh vật như quyện vào nhau, tôn vinh nhau, như ca ngợi chung đất nước con người quê hương mình vốn đẹp vậy đấy.

Cảm ơn Tố Hữu, thơ anh như những tiếng từ xa xưa vọng về, như bài ca lạc quan đầy khí thế cổ vũ trong chiến tranh và là niềm tin trong thời bình. Ta tin rằng thơ Tố Hữu sẽ còn mãi, như những gì anh để lại hoàn toàn xứng đáng có được sự ngợi ca, yêu mến của bạn đọc muôn đời.

Nguyễn Bích Ngọc

Lớp 12A1 – Trường THPT thị xã Nghĩa Lộ, Yên Bái

Check Also

7142 1494911290049 1014 310x165 - Nghị luận về luận điểm: Thiên nhiên là bạn tốt của con người, con người cần yêu mến và bảo vệ thiên nhiên

Nghị luận về luận điểm: Thiên nhiên là bạn tốt của con người, con người cần yêu mến và bảo vệ thiên nhiên

Đề bài: Anh chị hãy viết bài nghị luận về luận điểm: Thiên nhiên là …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *