Ông tiến sĩ đa tình

Theo sách “Đại Việt sử ký toàn thư”, Vũ Khâm Lân tên thật là Khâm Thận, sau đổi lại thành Khâm Lân; là danh sĩ và là đại thần nhà Lê trung hưng. Vũ Khâm Lân là người làng Ngọc Lặc, xã Ngọc Sơn, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương. Vốn là con nhà nghèo nên ông phải sớm làm lụng mưu sinh và cố công học tập để mau chóng thành đạt. Năm Đinh Mùi – 1727, triều Lê Dụ Tông, ông thi đỗ Đồng tiến sĩ xuất thân lúc 25 tuổi.

Kể từ đó, Vũ Khâm Lân bước vào chốn quan trường, từng được cử đi sứ Trung Quốc, rồi lần lượt trải các chức: Đô ngự sử, Thượng thư, Tham tụng… Ở triều, ông được dự bàn chính sự, ra ngoài ông giữ việc binh cơ, lập không ít công lao nên được ban tước Ôn Đình hầu rồi Ôn Quận công.

Đương thời, ông có tiếng là người hào hiệp, khảng khái, gặp việc dám nói, dám làm. Bên cạnh đó, ông còn có tiếng về tài văn chương. Theo nhiều tài liệu còn lưu truyền đến ngày nay thì ông là người đã góp thêm nhiều truyện mới vào quyển Lĩnh Nam chích quái. Ông cũng là người soạn và cho khắc bia bài Bạch Vân am cư sĩ Nguyễn Công Văn Đạt phổ ký nói về cuộc đời Nguyễn Bỉnh Khiêm (để dựng ở đền thờ vị danh sĩ này).

Vũ Khâm Lân mất năm nào không rõ, chỉ biết ông để lại tập Phủ sát ký mật. Triều đình truy tặng ông hàm Thượng thư. Xung quanh vị tiến sĩ này còn được người đời kể lại bằng một chuyện tình với cô đào xinh đẹp, dù lãng mạn nhưng cũng éo le bậc nhất trong tình sử nước nhà.

Xem thêm:  Viết một đoạn văn tả cô giáo cũ của em

Chuyện xưa kể lại rằng, Vũ Khâm Lân nguyên quê ở Tứ Kỳ, Hải Dương nhưng sớm mồ côi mẹ. Gặp cảnh mẹ kế con chồng khó khăn nên ông đã phải sớm bỏ nhà ra Thăng Long ở trọ tại đất Dịch Vọng, vừa làm thuê vừa học. Năm ấy, ở làng Dịch Vọng mở hội. Trong không khí nhộn nhịp ấy, làng có mời đào nương Diễm Hương trẻ đẹp, hát hay có tiếng trong vùng đến diễn. Người đến xem hát đứng kín vòng trong vòng ngoài. Mỗi lần cô đào hát xong một tiết mục, người ta lại thi nhau tung tiền lên để thưởng.

Như nhiều thanh niên trai tráng đến xem hội, chàng học trò nghèo Vũ Khâm Lân đã si mê nhan sắc cô đào Diễm Hương từ cái nhìn đầu tiên. Không có tiền để thưởng cho cô đào, Khâm Lân chỉ đứng nép bên cột đình lẳng lặng xem cô đào biểu diễn. Lúc cô đang hát, bỗng có ánh đuốc lớn chiếu qua phía Vũ Khâm Lân đứng, khiến nàng bắt gặp ánh mắt chàng. Vũ Khâm Lân khi ấy cũng đâu có ngờ rằng cô đào lại chú ý đến anh học trò nghèo đứng nép bên cột đình mà cô nghe tiếng học giỏi đã lâu.

Bất giác đào nương đưa mắt nhìn về phía Khâm Lân thì bắt gặp ánh mắt chàng đang nhìn mình say đắm. Bốn mắt nhìn nhau làm lòng Diễm Hương xao xuyến. Nàng xúc động quá không hát được nữa. Mọi người tưởng nàng đã mệt liền dìu nàng vào trong đình nghỉ ngơi. Chàng thư sinh cũng bẽn lẽn ra về.

Xem thêm:  Nhà ngoại giao lỗi lạc

Thật là chuyện đời cũng lắm bất ngờ, giữa thời phong kiến, tình yêu hôn nhân là chuyện gả bán của các bậc phụ huynh mà đào nương Diễm Hương lại bất chấp rào cản ấy. Sáng hôm sau, nàng chủ động tìm tới nhà trọ của Khâm Lân. Còn đang bồn chồn về chuyện người trong mộng bị ốm mà mình chưa có cách gì đến thăm thì tự nhiên người ta xuất hiện trước mặt, khiến chàng thư sinh luống cuống không biết làm sao. Thế rồi bao nhiêu điều muốn biết, bao nhiêu điều muốn nói khi ấy đều quên sạch, chàng chỉ ngượng nghịu hỏi: Hôm qua chị bị ốm?

Không dè cô đào lại bạo dạn nói như đã quen nhau từ lâu, mà chàng thì bỏ mặc chẳng đoái hoài. Rồi không để Khâm Lân thanh minh, nàng mạnh dạn đặt vào tay chàng 10 quan tiền và bảo: Thiếp biết chàng khó khăn nên đến giúp chàng ít tiền gọi là để mua giấy bút học hành.

Lời bàn:

Trong xã hội phong kiến ngày xưa, khi mà Nho giáo thống trị thì kỹ nữ luôn bị coi thường và khinh miệt. Nhiều người cho rằng đây là nghề nghiệp thấp hèn, nghề “buôn phấn bán hương” để kiếm sống. Thậm chí họ còn bị coi là tầng lớp “xướng ca vô loài”. Và chính trong cái xã hội bất công ấy nên chẳng có mấy ai biết được rằng xuất thân từ chốn “mua vui cho thiên hạ” ấy nhưng bằng sắc đẹp và tài năng thực sự của mình đã có không ít người đã làm khuynh đảo cả xã hội đương thời. Và cô đào Diễm Hương – một trong những đào nương tài sắc danh giá bậc nhất đất kinh kỳ thời ấy đã khiến lịch sử phải nể trọng. Và với mối tình ngang trái của mình, cô đào Diễm Hương và tiến sĩ Vũ Khâm Lân đã tạo nên một câu chuyện tình lãng mạn nhưng cũng éo le bậc nhất trong tình sử nước Việt.

Tiếc rằng một mối tình đẹp giữa một bên là trai tài và một bên là gái sắc chính chuyên là vậy, song chỉ vì tầng lớp xuất thân, chỉ vì “áo mặc không qua khỏi đầu” và “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó” nên một người phải mang mối hận tình đến khi chết và một người phải mang tiếng là kẻ bội bạc. Vẫn biết rằng giới trẻ ngày nay văn minh hơn, hiện đại hơn nên chắc chắn không ai có thể viết nên thiên tình sử như cô đào hát Diễm Hương và vị tiến sĩ Vũ Khâm Lân trong giai thoại trên. Bởi lẽ ca sĩ nổi danh ngày nay tất thảy đều là tỷ phú, còn tiến sĩ có xe hơi thì lại chẳng có được mấy người? Có lẽ vì thế cho nên thời nay “cọc đi tìm trâu” cũng là điều dễ hiểu.

Theo Tapchivanhoc.com

Check Also

c879b28906e31e1d66d06429d0158f1c 310x165 - Tổ quốc trên hết

Tổ quốc trên hết

Theo sách “Danh nhân đất Quảng”, năm 1916, bà Hoàng Thị Tòng từ Hàng Châu …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *